امام رضا (ع) در خصوص علت قرار دادن سخنرانی و خطبه در نماز جمعه فرمودند: «روز جمعه روز اجتماع عموم است و خداوند به وسیله سخنرانی مقرر فرموده که پیشوای مردم، آنها را موعظه کند و به طاعت، ترغیب و از معصیت بترساند و آنان را به مصالح دین و دنیا آگاه سازد و آنچه را که در جهان بر سر مسلمین می آید و حوادث مفید و زیان باری که بر آنها وارد شده برایشان بیان کند. و اما این که چرا باید دو خطبه خوانده شود به این علت است که در یکی از خطبه ها به حمد و ثنای الهی پرداخته شود و در دیگری به حوائج و نیازمندی های جامعه و اتمام حجت و بر حذر داشتن آنها از معاصی الهی و دعا پرداخته شود و در مورد توجه دادن به صلاح و فسادشان تأکید به عمل آید.» [1]

حضرت امام خمینی (ره) نیز در خصوص محتوای خطبه ها می فرمایند: سزاوار است خطیب جمعه پس از حمد و ثنای الهی و صلوات بر پیامبر و آل او (ع) و توصیه به تقوا این مطالب را نیز بگوید:

1- آنچه مسلمانان در زندگی دنیا و آخرت به آن نیاز دارند.

2- آنچه در جهان می گذرد و به سود و زیان مسلمانان است.

3- مسائل سیاسی و اقتصادی که در استقلال و آزادی آنان دخالت دارد و چگونگی رفتار آنها با سایر ملت ها.

4- دخالت دولت های ستمگر و استعمارگر در امور مسلمانان. [2]

دقت و تفکر

بنابر آنچه که ائمه اطهار (ع) در خصوص محتوای خطبه های جمعه مطرح فرموده اند و فقهای عظام بر طبق آن، فتوا صادر نموده اند، پرداختن به مسائل و مناسبت های روز و آنچه که مصلحت دنیا و آخرت مسلمانان در آن است با اهمیت ترین مطالبی است که یک خطیب جمعه موظف به بیان آن می باشد. بی تردید مباحث مهدویت در جهان، به ویژه جهان اسلام از مهم ترین مسائل روز است و تناسب آن با روز جمعه که متعلق به حضرت ولی عصر (ع) است، می تواند آن را در صدر خطبه های نماز جمعه قرار دهد. ضمن آنکه مصلحت دنیا و آخرت مسلمین در گرو شناخت امام زمان (ع) است و به فرموده رسول خدا (ص):

من مات و لم یعرف امام زمانه مات میته الجاهلیه. [3]

کسی که بمیرد و امام زمان خویش را نشناسد به مرگ جاهلیت مرده است.

و امام صادق (ع) فرمودند:

جاهلیت به معنای کفر و نفاق و ضلالت و گمراهی است. [4]

دخالت دشمنان سر سخت اسلام، مانند آمریکا، صهیونیسم و انگلیس، در مسائل مهدویت و ظهور مدعیان دروغین که در گوشه و کنار کشورهای مسلمان و شیعی، هر از چند گاهی جمعی از معتقدین به مسئله مهم مهدویت را منحرف می سازند، ضرورت طرح این مباحث را در خطبه های نماز جمعه دو صد چندان ساخته است.