یکی دیگر از مشکلات بزرگ دوران غیبت صغری، ظهور و بروز مدعیان دروغین بود که باعث انحراف فکری و عقیدتی شیعیان می شدند. مدعیان دروغین به چند دسته تقسیم می شدند: یا ادعای امامت می کردند مانند جعفر کذاب عموی امام زمان (ع) [1] و عبیدالله مهدی که در شمال آفریقا ادعای مهدویت نمود و مدت 19 سال (303 الی 322 هـق) حکومت کرد.

و یا ادعای بابیت، نیابت و وکالت از جانب حضرت مهدی (ع) می کردند، مانند: «شلمغانی»، «احمد بن هلال کرخی»، «ابودلف کاتب» و ...

یکی دیگر از مشکلات این دوران خیانت برخی وکلای امام زمان (ع) بود که از وظایف اصلی خود عدول می کردند و یا اموال امام و وجوه شرعی را نزد خود نگه می داشتند و از تحویل دادن آن به نائبان خاص خودداری می کردند.

از دیگر مشکلات عصر غیبت صغری، القای شبهات و انحرافات دینی و اعتقادی و ظهور و بروز غلات بود که موجب آشفتگی فکری و عقیدتی شیعه می شد. [2]

دامن زدن حکومت عباسیان به این جریانات و هدایت و حمایت آنان نیز نقش عمده ای در هرج و مرج و آشفتگی و حیرت شیعیان داشت. هر یک از این مشکلات یا حتی کوچک تر از آن به تنهایی و به راحتی می توانست سازمان شیعه را از درون متلاشی کرده و نام و یاد مذهب اهل بیت (ع) را برای همیشه از روی زمین محو و نابود سازد.