زيرا که هر کس آن حضرت را ياري نمايد در حقيقت خداي عز و جل را ياري نموده، خداي تعالي فرموده است: «وَلَيَنْصُرَنَّ اللَّهُ مَنْ يَنْصُرُهُ إِنَّ اللَّهَ لَقَوِيٌّ عَزِيزٌ»؛ [1] و به تحقيق که خداوند ياري مي‏کند کسي که او را ياري نمايد، همانا خداوند در منتهاي قدرت و توانايي است. و نيز خداي عز و جل فرموده: «إِنْ تَنْصُرُوا اللَّهَ يَنْصُرْکُمْ وَيُثَبِّتْ أَقْدامَکُمْ»؛ [2] اگر خداوند را ياري کنيد، او شما را ياري مي‏کند و گام‏هاي‏تان را ثابت و استوار مي‏سازد.


و سخن در اين زمينه در سه مطلب بيان مي‏گردد؛


مطلب اوّل: بدون ترديد خداي قادر متعال هيچ گونه نيازي و احتياجي به ياري کسي ندارد، زيرا که او واجب الوجود است، غني بالذّات مي‏باشد و همه مخلوقات نيازمند به اويند، چنان‏که خداوند - تعالي شأنه - فرموده: «أَنْتُمُ الفُقَرآءُ إِلَي اللَّهِ وَاللَّهُ هُوَ الغَنِيُّ الحَمِيدُ»؛ [3] شما همه به خداوند محتاج و فقيريد و خداوند خود غَنِي بالذّات و ستوده صفات است. بنابراين منظور از ياري کردن خداوند - چنان‏که مفسرين يادآور شده‏اند و اخبار بر آن دلالت دارند - عبارت است از ياري کردن دين خدا، و ياري کردن پيغمبر و ائمه اطهار و اولياي بزرگوارعليهم السلام، و به عبارت ديگر، هر آن‏که در ياري کردنش رضاي خداي تعالي هست، ياريِ او در حقيقت ياري کردن خداوند مي‏باشد، و اين مطلب آن‏قدر روشن و واضح است که ديگر احتياج به شاهد و برهاني بر آن نيست.


مطلب دوم: بدان که منظور از ياري نمودن آن حضرت‏عليه السلام، اقدام کردن و همکاري نمودن در هر کاري است که شخص بداند موردنظر و خواست آن بزرگوار است، و لذا چگونگي ياري کردن بر حسب زمان‏ها و احوال و مکان‏ها متفاوت مي‏شود، ياري کردن در زمان حضورش به گونه خاصي انجام مي‏گردد، و در زمان غيبتش نحوه ديگري دارد، پس گاهي ياري کردن به وسيله تقيه انجام مي‏شود، و گاهي با دعوت به او است، و گاهي با جهاد کردن در رکاب او، و گاهي هم به دعا کردن براي تعجيل فَرَج و ظهورش، و گاهي با ذکر فضايل و صفات و دلايل و معجزات و نشانه‏هاي آن جناب، و گاهي با ياري کردن دوستان و محبّانش، و گاهي با تأليف و نشر کتاب‏ها انجام مي‏گردد، و گونه‏هاي ديگر ياري کردن که بسيار است و بر صاحبان بينش پوشيده نيست.


مطلب سوم: در بيان چگونگي ياري کردن خداوند است نسبت به بندگانش که آن را جزاي نصرت و ياري آن‏ها به اولياي خداي تعالي و دين و رسولان خود قرار داده است، بر اساس آنچه از روايات استفاده کرده‏ايم.
مي‏گوييم: ممکن است منظور از اين نصرت آن است که خداي تعالي بنده‏اش را در آساني و سختي، و گرفتاري و راحتي ياري فرمايد، به اين‏که بنده را از اموري که او را از رحمتش دور مي‏سازد محفوظ بدارد، از قبيل شرارت و تبختُر و سرکشي و طغيان و صفات هلاک کننده ديگر که هنگام رفاه و خوشي بر بندگان عارض مي‏شود، و مانند: بي‏تابي و جزع و کسالت و خودباختگي و امثال اين‏ها که در موقع بلا و گرفتاري در بندگان پديد مي‏آيد. امّا پيروزي بر دشمنان در اين دنياي فاني، تابع مصالح و حکمت‏هاي الهي است، و به حسب زمينه‏ها و زمان‏ها متفاوت مي‏گردد، پس گاهي دوستانش در دنيا غالب مي‏شوند، و گاهي مغلوب مي‏گردند، به خاطر حکمت‏ها و علّت‏هاي خاصي، که بعضي از آن‏ها در اخباري که از امامان معصوم‏عليهم السلام روايت شده بيان گرديده‏اند، و آوردن آن اخبار با رعايت اختصار سازگار نيست. و اين‏که خداوند فرموده است: «وَيُثَبِّتْ أَقْدامَکُمْ»؛ و گام‏هاي‏تان را استوار مي‏سازد. ممکن است استواري گام‏ها در آخرت بر صراط باشد، چنان‏که ظاهر عطف به وسيله حروف، آن است که معطوف عليه غير از معطوف مي‏باشد. احتمال ضعيفي هم هست که عطف تفسيري براي اوّلي باشد، که معني آن استوار کردن گام‏ها در دنيا و حفظ آن‏ها در موارد لغزش‏ها باشد، که از افتادن به گرداب گناه و خلاف کاري محفوظ بمانند.


توجّه:


بدان که در وجود مقدس حضرت ولي‏عصر - صلوات اللَّه عليه - اموري جمع گرديده که هر کدام از آن‏ها موجب اهتمام ورزيدن در نصرت و ياري آن جناب است، زيرا که ياري نمودن او ياري کردن مظلوم، و نصرت غريب، و ياري عالم، و کمک به ذي القربي، و نصرت وليّ نعمت، و ياري نمودن واسطه نعمت، و نصرت کسي که خداوند او را ياري مي‏کند و نصرت کريم و شريف و طريد و خونخواه و مهجور و... مي‏باشد، و امور ديگري که براي کسي که دقت کند و با مولاي خود اُنس داشته باشد، روشن مي‏گردد، خداي تعالي ما را در هر گونه ناگواري سپر بلاي حضرتش قرار دهد. عقل بهترين گواه بر اين مطلب است. و اگر بخواهيم شواهد نقلي را هم بياوريم مي‏بايست کتاب جداگانه‏اي بپردازيم. چون سخن بدينجا رسيد تصميم گرفتم که از خداي تعالي مشورت کنم و استخاره نمايم براي آوردن بعضي از اخباري که در اين باره از امامان بر حق‏عليهم السلام روايت گرديده، و شواهد اين مطلب است، پس قرآن شريف برگرفته و مصحب کريم را گشوده اين آيه شريفه را ديدم: «وَلَيَنْصُرَنَّ اللَّهُ مَنْ يَنْصُرُهُ إِنَّ اللَّهَ لَقَوِيٌّ عَزِيزٌ - الَّذِينَ إِنْ مَکَّنّاهُمْ فِي الأَرْضِ أَقامُوا الصَّلاةَ وَآتُوا الزَّکاةَ وَأَمَرُوا بِالمَعْرُوفِ وَنَهَوْا عَنِ المُنْکَرِ وَللَّهِِ عاقِبَةُ الأُمُورِ»؛ [4] و به درستي که خداوند ياري خواهد کرد هر کس که او را ياري کند همانا خداوند را منتهاي قدرت و توانايي است، آنان که هرگاه ايشان را در زمين مکنت و حکومت دهيم، نماز را بر پاي داشته و زکات را [به مستحقان] مي‏رسانند و امر به معروف و نهي از منکر مي‏نمايند و عاقبت کارها با خدا است.