. قرآن و سنتِ معتبر؛ معیار تشخیص حق و باطل بودنِ سخنان و ارزیابی شخصیت یک شخص است.
سيره و گفتارِ افراد بايد بر قرآن و سنت معتبر عرضه شود اگر مورد تأييد بود مي پذيريم و الا با قاطعيت رد مي كنيم.
ويژگي هايي مثل توجه دادن به خداوند متعال و عبوديت و بندگي او و اطاعت از رسول خدا و اهل بيت طاهرين يا دعوت به سوي خود، تواضع و فروتني يا خودستايي، دعوت به اتحاد يا تفرقه، احترام به علماي رباني و بزرگان ديني و پدر و مادر يا ارزش قائل نبودن براي آنان و...
نكته: مدعيان؛ گاهی قرآن را سپر خود قرار می دهند و گاهی اهل بیت را و زير چتر قرآن و عترت به دنبال اهداف شوم خود هستند يعني گاهي مي گويند معلم ما مستقيماً خودِ اهل بيت هستند و گاهي از طريق استخاره و نگاه به قرآن وانمود مي كنند آن چه را كه مي گويند در قرآن مي بينند و از قرآن مي گويند در حالي كه واقعيت غير آن است.
2. در دوران غیبت کبری امام نائب ندارد: در دوران غیبت کبرا ، امام زمان به هیچ عنوان نماینده و نائب خاص ندارد. لذا قبل از خروج سفياني و نداي آسماني هر كس در هر مقام و موقعيتي و در هر لباسي ادعاي نيابت خاص كند بايد بي مهابا با او برخورد نموده و رسوا كرد.
3. خواب و رؤیا حجت نیست: آن چه که از طریق خواب رحمانی و کشف و شهود عرفانیِ صحیح به دست می آید گر چه در جای خود با شرایطي كه دارد ارزش والایی براي خود شخص دارد ولی برای دیگران حجت نیست.
سرّ اين عدم حجيت اين است كه اگر اين موارد توسط شارع مقدس حجت قرار داده شده بود از آن جايي كه قابل اثبات و نشان دادن به ديگران نيست مورد سوء استفاده سود جويان قرار مي گرفت و موجب بروز هرج و مرج مي شد هر كسي صبح از خواب برمي خواست و ادعا مي كرد من چنين خوابي ديده ام و بايد چنين و چنان بود.
4. مدرک و سند بخواهید: مدرک خواستن از کسانی که توصیه های اخلاقی و نسخه های دینی ارائه می دهند. همين ويژگي اگر در مخاطبان باشد مدعيان را خلع سلاح مي نمايد. طبعاً به خاطر حساسيت و ظرافتِ امور ديني، مدارك ارائه شده نيز بايد توسط كارشناسان خبرهِ ديني مورد ارزيابي قرار گيرد. به همين جهت است كه مدعيان، مريدان خود را به شدت از ارتباط با علماء بر حذر مي دارند و از آنان بد گویي مي كنند.
5. فریب ظاهر را نخوریم: مدعیان سخنان باطل را در لابه لای سخنان خوب و حق پنهان می کنند فریب ظاهر آنان را نخوریم. توقع نداشته باشيم هر آن چه كه مي گويند باطل باشد يا توصيه هاي اخلاقي نداشته باشند! بلكه هنر آنان همين است كه به قول آقا امير المؤمنين مقداري از حقّ و مقداري از باطل را در هم مي آميزند و ارائه مي كنند.
«فَلَوْ أَنَّ الْبَاطِلَ خَلَصَ لَمْ يَخْفَ عَلَى ذِي حِجًى وَ لَوْ أَنَّ الْحَقَّ خَلَصَ لَمْ يَكُنِ اخْتِلَافٌ وَ لَكِنْ يُؤْخَذُ مِنْ هَذَا ضِغْثٌ وَ مِنْ هَذَا ضِغْثٌ فَيُمْزَجَانِ فَيَجِيئَانِ مَعاً فَهُنَالِكَ اسْتَحْوَذَ الشَّيْطَانُ عَلَى أَوْلِيَائِهِ وَ نَجَا الَّذِينَ سَبَقَتْ لَهُمْ مِنَ اللَّهِ الْحُسْنَى1»
6. توانایی های خاص: خبر دادن از امور غیبیِ مربوط به زندگی یا برآورده شدن حاجت با توصیه و نسخه ای که او ارائه داده دلیل بر حق بودن او نیست. مرتاضان هندي نيز با رياضت هاي شديد قدرت هايي خاص پيدا مي كنند. اطلاع از امور غيبي مربوط به امور مادي امري است كه مي توان از راه حق يا باطل به آن رسيد مثل تبهر در علوم غريبه و امثال آن.
البته اگر كسي از طريق حق مثل تهذيب نفس و قطع دلبستگي ها به اموري از اين قبيل دست يابد به شدت كتمان مي كنند و جز به عبوديت و بندگي خدا به چيز ديگري نمي انديشند و از شهرت گريزان است.
7 .لزوم داشتن مرجع تقلیدِ جامع الشرائطِ زنده و پيروي از وليّ فقيه.
رسول خدا هنگام رحلت امت را به قرآن و عترت سپرد و عترت ما را در دوران غيبت به مراجع تقليد جامع الشرایط سپردند تا از دام شياطين و گرگ هاي شهرت نجات يابيم.
«فَأَمَّا مَنْ كَانَ مِنَ الْفُقَهَاءِ صَائِناً لِنَفْسِهِ حَافِظاً لِدِينِهِ مُخَالِفاً عَلَى هَوَاهُ مُطِيعاً لِأَمْرِ مَوْلَاهُ فَلِلْعَوَامِّ أَنْ يُقَلِّدُوه2‏»
8. دعا و اذکار تنها راه نیست: در موردِ کسانی که صرفاً از طریق دعا ، أذکار ،أوراد و أمثال آن به درمان دردها و گرفتاری ها می پردازند بايد با عصاي إحتياط حركت نمود. وقتي سر مبارك امير المؤمنين ضربت خورد فرزندان معصوم حضرت، طبيب آوردند.
خداوند متعال بر اساس حكمتِ خود براي شفاء اسبابي قرار داده است بايد در عين دعا و توسل، راه طبيعي را نيز با توكل و اعتماد به خداوند طي نمود.