دانستیم که حقیقت شکر از قلب آغاز می شود. هر چند که خدای متعال از روی فضل خود اظهار قلبی صرف را به عنوان شکر می پذیرد، ولی بندگان وظیفه شناس، خدا را با زبانشان نیز شکر می گویند. خداوند کریم وعده فرموده که: با گفتن «الحمدلله» نه تنها شکر شما را می پذیریم، بلکه بدون این که دچار استدراج شوید، نعمت های شما را می افزایم و از عقوبت ناسپاسی نعمت هم در امان خواهید بود و حتی وارد بهشت می شوید.

با وجود همه این الطاف الهی که شامل فرد شاکر می شود، خداوند متعال، به واسطه ائمه هدی (ع) ما را نسبت به مرحله عملی شکر نیز آگاه نمود و اثرات بسیاری را بر آن مترتب کرده است.[1]

همان طور که از تعبیر «اظهار عملی» بر می آید در این مرحله باید شکر خدا در عمل ظاهر شود. یعنی نعمت بودن نعمت خدا، در عمل نشان داده شود، و نعمت در مسیری استفاده شود که منطبق بر هدف خداوند از اعطای آن باشد. مثلاً خدای عزوجل نعمت سلامتی را عطا کرده تا با عافیت، طاعت او را انجام دهیم. استفاده از این نعمت در انجام معصیت، چیزی جز کفران نعمت نخواهد بود.
انسانها در روابط روزمره خود فطرتاً به این مهم توجه دارند. به عنوان نمونه، عمل جراحی پزشکی که وسیله شفای چشم کودکی شده است، در صورتی ارج نهاده می شود که در حفظ سلامت آن توجه لازم به عمل آید. در مقابل، عملی که موجب معیوب شدن آن چشم می شود، از نظر همه عُقلاء زشت است. و عدم مراقبت والدین از چشم فرزندشان، حمل بر کفران و نادیده گرفتن زحمات پزشک می شود.

زحمات باغبانی که باغچه را به گلهای زیبا و خوشبو آراسته است، در صورتی مورد تقدیر و تحسین قرار می گیرد که همه از زیبایی آن لذت ببرند و با مشاهده و بوئیدن گلها شادمان شوند. حال اگر به جای استفاده صحیح از آن، افرادی، گلها را کنده و یا لگد کنند و یا بازیچه بچه های خود قرار دهند، هر بیننده عاقلی این عمل را ناسپاسی، زحمت های باغبان می شمارد. مراقبت و استفاده صحیح از باغچه، حداقل سپاسگزاری از باغبان می باشد.