وجود مقدس امام (ع) از جنبه دیگری هم نعمت است و این جهت از نعمت بودن امام (ع) موکول به معرفت و تسلیم نسبت به ایشان است. این نحوه انتفاع از امام (ع) به خواست خود افراد بستگی دارد. و هر کس بخواهد از این نعمت استفاده کند، باید در مرحله اول، امام را بشناسد و سپس تسلیم شده و در امور خویش به ایشان رجوع نماید. به عبارتی جنبه تشریعی نعمت بودن امام (ع) بدون عمل اختیاری افراد، تحقق نمی یابد.
در جنبه تکوینی نعمت بودن امام (ع)، شخص به هر حال از نعمت آب و هوا و زمین و میوه و ... استفاده می کند. شناخت یا عدم شناخت ولی نعمت، تأثیری در اصل استفاده او ندارد، هر چند که جایز بودن استفاده به «معرفت داشتن یا نداشتن» او مربوط است. به تعبیر دیگر، حلال یا حرام بودن استفاده از نعمت های الهی، به شناخت یا عدم شناخت امام (ع) بستگی دارد.
در این قسمت از بحث، می خواهیم همین مطلب یعنی «معرفت امام (ع)» را از جهت نعمت بودنش بررسی کنیم تا بدانیم شناخت امام (ع) و سپس تسلیم به ایشان چه نعمت بزرگی است و چه جایگاهی در مجموعه فرهنگ دینی ما دارد.
نعمتِ «معرفت امام (ع)» همان چیزی است که از آن به «نعمت بودن امام (ع) از جنبه تشریعی» تعبیر نموده ایم.
برای روشن شدن این امر، باید ابتدا هدف اصلی از انعام خدا به بندگانش را بررسی کنیم، تا سپس ارتباط نعمت «معرفت امام (ع)» با این هدف کلی تبیین شود.
