برای تشکیل جامعه واحد، و امت واحده، یک موضوع ضروری است [1] و آن جهان بینی واحد و اعتقاد واحد است.

جهان بینی های گوناگون و متضاد، به طور قطع تفرقه و دوگانگی و ناسازگاری اجتماعی پدید می آورد، و از وحدت و یگانگی مردمان مانع می گردد. چون جهان بینی (اعتقاد) زیربنای تفکر اجتماعی و روابط انسانی است. اختلاف در مبانی جهان بینی، موجب ناسازگاری انسان در محیط اجتماعی است. برنامه ریزیها و معیارها در روابط اجتماعی اگر برخاسته از جهان بینیها و مرامهای متضاد باشد، فعالیت های انسانی را در همه زمینه ها ناهمگون و متضاد می سازد، و در زمینه های اقتصادی، سیاسی، تربیتی و ... روشهای گوناگونی را بر جامعه حاکم می کند، و از هر گونه یکسویی و یکسانی مانع می گردد. به این جهت تنوع و چندگانگی در مرامها و ایدئولوژیها زمینه ساز اختلافات و تضادها و برخوردهای دشوار در زیست اجتماعی است، و در این شرایط انتظار وحد و یگانگی و تشکیل امت واحد، پوچ و نامعقول است.

بنابراین باید جهان بینی واحدی بر جامعه حاکم باشد، [2] تا انسجامی پولادین و وحدتی خلل ناپذیر در جامعه پدید گردد. و امت واحد، به معنای واقعی کلمه، تحقق یابد.

بر این اصول، باید برای وحدت عملکرد اجتماعی برنامه یگانه و یکسانی نیز بر جامعه حاکم شود تا وحدت اجتماعی ماندگار و خدشه ناپذیر گردد. از این رو باید در ایدئولوژی واحدی مسائل اقتصادی جامعه حل شود، و حد و حدود مالکیت مشخص گردد، رابطه کارگر و کارفرما معین شود، ارتباط مالک و مستأجر روشن گردد، رابطه انسان و زمین محدود شود، ارتباط انسان با کار و کالا و مصرف معلوم گردد. ضابطه در نظام تولید و توزیع محدود و معین شود. در برنامه ریزیهای فرهنگی و سیاسی و ... نیز اصولی یکسان و هماهنگ در کار باشد. و در کل این مسائل و دیگر مسائل اجتماعی، راه و روشهای متناسب و یگانه ای مورد عمل قرار گیرد. در این گونه اجتماعی، یگانگی و وحدت اصولی و زیربنایی تحقق می یابد، و برخورد منافع و دیگر برخوردها و ناسازگاریهای اجتماعی به حداقل ممکن می رسد.

در دوران ظهور و روزگار دولت عدل بنیاد مهدوی (ع) جهان بینی واحدی بر جهان حاکم می گردد، و راه و روش و برنامه ها نیز یکی اسیت. و یکپارچگی و یگانگی واقعی در عقیده و مرام پدید می آید. و مردمان همه یکدل و یک زبان به سوی سعادت و صلاح حرکت می کنند. ناسازگاری و دوگانگی در اندیشه ها و عقیده ها نیست، چنان که در راه و روشهای اجتماعی نیز اختلاف و چندگانگی دیده نمی شود.

امام مهدی (ع) با این اصل اساسی و زیربنایی در ساختن جامعه یگانه بشری به توفیقی بزرگ و بیمانند دست می یابد، و همه علل و عوامل ناسازگاری و برخورد و درگیری را نفی می کند، و تضادها و کشمکشهای اجتماعی را که خاستگاه اصلی آن در اختلاف عقیدتی و مرامی جامعه نهفته است از بن بر می آورد، و با عرضه جهان بینی و ایدئولوژی واحدی که آثار آن در عینیت و عمل برای همگان آشکار و ملموس گردد.

راه هر گونه اختلافی را می بندد. بویژه اگر دورانهایی پیش بیاید (چنانچه پیش آمده است)، که انسانها از همه ایدئولوژیهای بشری مأیوس گردند، و کارآیی آنها در عمل هیچ باشد، و به روشنی ناتوانی آنها در سامان دادن به جامعه و انسان آشکار گردد.

اینچنین وحدت و یگانگی در عقیده و مرام و جهان بینی و ایدئولوژی به صورتی گسترده و فراگیر، که در سراسر آبادیهای گیتی گسترش یابد و همه جا را در فروغ خود روشن کند، تاکنون پیش نیامده است. وحدتهایی در بخشهایی از جهان در گذشته و حال دیده شده است که براساس برخی از مرامها و جهان بینیها ملت یا امتی را تا حدودی و در چهارچوبهایی یگانه و یکپارچه ساخته است، و در دوره هایی کوتاه مردمانی را گرد هم آورده است، و لیکن آنها وحدتهایی عمیق و پایدار نبوده است، چون آن جهان بینیها و ایدئولوژیها، محتوایی حقیقی و مطابق با قانون جاودان حق و عدل نبوده است، و صلاح و سعادت مادی و معنوی انسانها را پدید نیاورده است از این رو دیری نپاییده است و تضادها و درگیریهایی مرئی و نامرئی اساس آنها را بر هم زده و روزگار آنها را به سر آورده است.

امام مهدی (ع)، که مصلحی حقیقی است، و راه و روش او بر قانون جاویدان حق و عدل استوار است، و با فطرت و سرشت انسانها هماهنگ و سازگار است، وحدتی واقعی را براساس اصول توحید و ایدئولوژی اسلامی پی می ریزد، و همه انسانها را در زیر شعار یگانه و دین واحد گرد می آورد.

امام علی (ع):

یا مالک بن حمزه! کیف انت اذا اختلفت الشیعه ... فقلت یا امیرالمؤمنین، ما عند ذلک من خیر؟ قال: الخیر کله عند ذلک یا مالک عند ذلک یقوم قائمنا ... ثم یجمعهم علی امر واحد [3]

ای مالک بن حمزه! چگونه خواهی بود هنگامی که شیعه اختلاف کنند، (و به جان هم بیفتند...)

گفتم: یا امیرالمؤمنین در این دوره خیری نیست. امام فرمود: تمام خیر در این روزگار است. ای مالک، در این زمان قائم ما قیام کند و همه را بر (محور) یک مرام و عقیده گرد آورد.

رفع اختلافها در زمان ظهور، در همه مسائل و مشکلات صورت می گیرد. از مسائل اختلافی و مهم درباره مبدا و معاد، و مسائل اقتصاد و مالکیت و عدالت، تا مسائل کوچک و ریز در روابط فردی و روزمره زندگی. مسائلی که هر ساعت و هر روز در متن زندگی پیش می آید و چهارچوب واحدی ندارد، و معیاری برای آنها نیست، و هر کس در راه و عمل خویش شیوه و روشی را انتخاب می کند، و موجب ناسازگاری و برخوردهای اجتماع می گردد.

امام حسین (ع):

لایکون الامر الذی تنتظرونه حتی یبرا بعضکم من بعض، و یتفل بعضکم فی وجوه بعض، و یشهد بعضکم و علی بعض بالکفر، و یلعن بعضکم بعضاً فقلت له: ما فی ذلک الزمان من خیر؟ فقال الحسین «ع»: الخیر کله فی ذلک الزمان، یقوم قائمنا، و یدفع ذلک کله [4]

امری (ظهور و فرجی) را که انتظار داری، تحقق نخواهد یافت تا آن هنگام که از یکدیگر بیزاری جویید، و تف به روی یکدیگر بیندازید، و برخی از شما برخی دیگر را کافر خواند، و بعضی، بعضی دیگر را نفرین و لعن کند. گفتم: در این روزگار خیری نیست؟ حضرت امام حسین (ع) فرمود: تمام خیر در این روزگار اس، چون قائم قیام می کند، و همه (این اختلافها) را از میان بر می دارد.

اختلافها و برخوردهای ناهنجار در جامعه های مذهبی، بویژه اسلامی، دشوارتر است، زیرا که همراه با تکفیر و تفسیق است، و با ابزار دین صورت می گیرد، هر گروه و عده ای از دین برداشتهایی دارند و از افکاری پیروی می کنند، و با پندار محدود و بسته خویش آنها را دین خدا می دانند، و با کسان دیگری که افکار و اندیشه ها و برداشتهای دیگری دارند درگیر می شوند، و یکدیگر را تکفیر می کنند، و هر گروه، گروه دیگر رامخالف و منکر دین خدا می شمارد. و این چگونگی موجب از هم پاشیدگی عمیق اجتماعی می گردد، و جامعه مؤمنان را دچار تضادهای فراوانی می سازد. این تضادها و برداشتهای ناهمگون و متضاد، به دست خدایی امام منجی، از میان می رود و برداشتها و شرح و تفسیرهای منسجم و هماهنگ و یکسانی از دین خدا و آیین اسلام عرضه می گردد، و جامعه را از گرداب کشنده اختلافات عقیدتی و مرامی می رهاند، و از سرگردانی تفسیرها و برداشتهای متضاد رهایی می بخشد.

امام صادق (ع):

فوالله یا مفضل! لیرفع علی الملل و الادیان الاختلاف، و یکون الدین کله واحداً... [5]

... مفضل! (امام قائم «ع») از میان ملتها و آیینها اختلاف را بر می دارد، و یک دین به همه حاکم می گردد...

امام مهدی (ع)، که در آموزش منسجم و هماهنگ خود، جامعه را به انسجام و یگانگی رهنمون می شود، دستیاران و کارگزارانی ندارد که هر کدام به شیوه ای دین خدا را تفسیر کنند، و کارها را به تفرقه و تضاد بکشانند، و مردمان را به حیرت و سردرگمی دچار سازند، بلکه کارگزاران و مجریان امور، در جامعه الهی مهدوی (ع) نیز در مسائل اصلی و فرعی، در پرتو تعالیم امام خویش، به شناختی دست می یابند که هیچ اشتباه و اختلافی در آن نیست، آنان راه و روش دین خدا و امام بزرگ خویش را یکدست و یکسان و منسجم تبیین می کنند، و هم رأی و هماهنگ به نشر تعالیم اسلامی و برنامه ریزی و ساختن جامعه و انسان می پردازند.

امام صادق (ع):

ابوبصیر: جعلت فداک! لیس علی الارض یومئذٍ مؤمن غیرهم (اصحاب المهدی)؟ قال: بلی ولکن هذه التی یخرج الله فیها القائم. و هم النجباء و القضاه و الحکام و الفقهاء فی الدین، یمسح الله بطونهم و ظهورهم، فلایشتبه علیهم حکم. [6]

ابوبصیر گوید: به امام صادق گفتم: فدایت گردم در آن روزگار (روزگار ظهور) مؤمنانی جز یاران مهدی (ع) وجود ندارند؟ امام فرمود: چرا هستند، لیکن آن گروه که قائم هنگامی که قیام می کند با او کار می کنند، نجیبان و قاضیان و حکم گزاران و فقیهان و دین شناسانی هستند که مسحه (و برکت) الهی یافته اند، به گونه ای که هیچ حکمی بر آنان اشتباه نمی شود.

این حدیث، به تعالیم الهی امام مهدی (ع) نظر دارد، که به شاگردان خویش می آموزد، و آنان را در مسائل پیچیده حیات بشری و پاسخ اسلامی به آنها، یاری می دهد، و اندیشه هاشان را بارور می سازد تا با نوری الهی توان یابند که در مشکلات و دشواریهای اقتصادی، سیاسی، فرهنگی، تربیتی، اجتماعی، خانوادگی، فردی و ... نظر بدهند، هم قانون خدا و آیین سره و خالص اسلام را بیان کنند، و هم یک جهت و یک سو راهنما و راهگشای اجتماعات بشری گردند.

در پرتو تعالیم چنین امام، و چنین یارانی، دوران تضادها و برداشتهای ناسازگار از دین، و تفسیرهای گوناگون و متضاد از احکام خدا سپری می گردد، و در برابر این تعالیم خالص اسلامی و قرآنی، دیگر ایدئولوژیهای بشری از هر نوع و هر سوی عالم رنگ می بازد و بی اصالت می گردد. و همه مدعیان فکر و فرهنگ و مرام در می مانند و ناتوان می گردند و سرانجام همه انسانها پس از دوران توان سوز و سراسر اندوه حیرت و گمراهی و سرگردانی و تاریکی و نادانی بویژه نسبت به مسائول اصلی حیات بشری به سپیده دم سعادت و دانایی می رسند، و به زلال تعالیم مهدوی دست می یابند، و پذیرای آنها می گردند. وحدت واقعی و یکپارچگی درونی و عقیدتی و مرامی در جامعه ها پدید می آید، و جهان بینی و ایدئولوژی واحدی بر سراسر آبادیها حاکم می گردد.