در معارف اسلامی، بحث «تبری»، همدوش و همراه با بحث «تولی» مطرح شده و به همان میزان مورد تأکید و سفارش قرار گرفته است. در فصل دوم از بخش اول این کتاب، سعی کردیم جایگاه بحث ولایت اهل بیت (ع) را در دین، با استفاده از احادیث بشناسیم. و اینک در صدد آنیم که نشان دهیم بحث برائت از دشمنان اهل بیت (ع)، جایگاهی همدوش بحث ولایت دارد و این دو لازم و ملزوم یکدیگرند. در آنجا این حدیث را آوردیم که ابوحمزه ثمالی از امام باقر (ع) پرسیده بود که معرفت خدا چیست و حضرت فرموده بودند:
تَصدیق اللهِ عزوَّجلَّ وَ تَصدیقُ رَسولِهِ (ص) و مُوالاهُ علیٍ (ع) و الاِئتمامُ بهِ وَ بِاَئِمَّهِ الهُدی (ع) و البَراءَ هُ اِلی اللهِ عزَّوَجَلَّ مِن عَدَّوِهِم هکَذا یُعرَفُ اللهُ عزَّوَجَلَّ. [1]

باور داشتن خدای عزوجل و باور داشتن پیامبرش (ص) و دوستی و همراهی با علی (ع) و پذیرفتن امامت او و ائمه هدی (ع) و بیزاری جستن از دشمنان ایشان به سوی خدای عزوجل، این است معرفت خداوند عزوجل.

چنانکه ملاحظه می شود برائت و بیزاری جستن از دشمنان اهل بیت (ع) در کنار تصدیق خدا و رسول (ع) و پذیرفتن ولایت و امامت اهل بیت (ع) قرار گرفته است. این بدان معنی است که معرفت خدا محقق نمی شود مگر آنکه در کنار سایر موارد مذکور، برائت هم قرار بگیرد و با تکمیل شدن همه این اجزاست که معرفت خدا محقق می گردد.

در مباحث گذشته، نشان دادیم که معرفت و ولایت ائمه (ع) هم موضوعیت دارد و هم طریقیت یعنی اولاد معرفت امام (ع) برای رسیدن به هر یک از اجزای دین از توحید گرفته تا احکام عملی طریقیت دارد و طریقیت آن هم منحصر به فرد است و جایگزین و بدیلی برای آن وجود ندارد. و ثانیاً معرفت امام (ع) فی نفسه موضوعیت دارد و اصل دینداری بر محور معرفت امام (ع) سامان می پذیرد و آنچه خدای متعال در مقام بندگی از انسان ها خواسته است، پس از معرفت خود و معرفت رسولش، معرفت امام می باشد. مشابه این معنا درباره معرفت دشمنان اهل بیت (ع) و برائت از آنان نیز وجود دارد که در ادامه به تبیین آن می پردازیم.